Mikrohistorie · 01 / 12
„W półbutach na budowę giganta”Pierwsze dni w Hucie Katowice

W latach siedemdziesiątych XX wieku Dąbrowa Górnicza stała się miejscem jednej z największych inwestycji przemysłowych w Polsce. Budowa Huty Katowice przyciągała tysiące ludzi, którzy widzieli w niej szansę na pracę, samodzielność i rozwój zawodowy. Dla wielu młodych pracowników przyjazd do powstającego zakładu oznaczał początek zupełnie nowego życia. Nie wszyscy jednak zdawali sobie sprawę z tego, jakie warunki zastaną na miejscu.
Jednym z nich był młody człowiek po studiach technicznych, pochodzący z Zawiercia. Jego droga zawodowa początkowo miała wyglądać zupełnie inaczej. Planował studiować medycynę, jednak nie dostał się na wymarzony kierunek. Ponieważ w tamtych czasach obowiązywała zasadnicza służba wojskowa, zdecydował się przystąpić do egzaminów na politechnikę. Został przyjęty i ostatecznie związał swoją przyszłość z przemysłem.
Po ukończeniu studiów miał podjąć pracę w Hucie Zawiercie, ponieważ korzystał ze stypendium związanego z tym zakładem. Nie chciał jednak rozpoczynać kariery w miejscu, w którym pracowało wielu członków jego rodziny. Zależało mu na samodzielnym zdobywaniu doświadczenia i budowaniu własnej pozycji zawodowej.
„Nie chcę wujkom zawdzięczać, ja idę do tej dużej Huty”
Wybór padł na Hutę Katowice, która znajdowała się jeszcze w budowie. Młody pracownik zdecydował się rozpocząć pracę przy wielkich piecach, jednym z najważniejszych elementów powstającego kombinatu. Już pierwszy kontakt z zakładem pokazał mu, że rzeczywistość znacznie odbiegała od wyobrażeń.
Pracowników przyjmowano w niewielkim, prowizorycznym budynku. Wokół trwały roboty budowlane, a nieutwardzony teren sprawiał problemy nawet podczas zwykłego przemieszczania się.
Najbardziej zapamiętał czerwoną glinę, w którą wszedł zaraz po przyjeździe. Był ubrany w zwyczajne półbuty, zupełnie nieprzystosowane do warunków panujących na wielkim placu budowy. Ten pozornie drobny szczegół pozostał w jego pamięci po wielu latach jako jedno z pierwszych wspomnień związanych z Hutą Katowice.
Podobne obrazy zachował drugi uczestnik rozmowy, który po raz pierwszy pojawił się w Hucie Katowice 3 marca 1976 roku, jeszcze przed uruchomieniem produkcji. Wspominał ogromne błoto, trudne warunki oraz nieustanny ruch ciężarówek i autobusów dowożących ludzi na budowę.
Zmieniała się nie tylko sama huta, lecz także jej otoczenie. Dąbrowa Górnicza była wtedy znacznie mniejsza. W miejscach, gdzie później powstały osiedla mieszkaniowe, znajdowały się jeszcze pola. Budowa zakładu wpływała więc na cały krajobraz miasta, a nie tylko na tereny przemysłowe.
Skala przedsięwzięcia była ogromna. Według wspomnień rozmówców przy budowie huty pracowało około 50 tysięcy osób. Przybywali z różnych części kraju, z odmiennymi doświadczeniami i przygotowaniem zawodowym. Wielu z nich dopiero tutaj poznawało specyfikę ciężkiego przemysłu.
Pierwsze miesiące były czasem nauki, organizowania pracy i uruchamiania kolejnych instalacji. Szczególnym wyzwaniem pozostawało bezpieczeństwo. Praca przy urządzeniach hutniczych wymagała dyscypliny, odpowiedzialności i znajomości zagrożeń. Nawet pozornie niewielki błąd mógł prowadzić do poważnego wypadku.
Mimo trudnych warunków obaj rozmówcy po latach pozytywnie oceniali decyzję o związaniu swojego życia zawodowego z Hutą Katowice. Zakład stwarzał możliwości zdobywania doświadczenia, awansu i uczestnictwa w przedsięwzięciu, którego rozmiary trudno było porównać z wcześniejszymi miejscami pracy.
Historia pierwszych dni na budowie przypomina, że za wielkimi inwestycjami przemysłowymi kryły się indywidualne decyzje i doświadczenia tysięcy ludzi. Jedni przyjeżdżali w poszukiwaniu mieszkania, inni wyższych zarobków albo zawodowej samodzielności. Zastawali błoto, prowizoryczne budynki i trudne warunki, a mimo to decydowali się zostać.
Dla młodego pracownika z Zawiercia wejście w półbutach na teren powstającej huty było początkiem drogi zawodowej, którą po wielu latach nadal wspominał jako ważne doświadczenie swojego życia.



